Karar Yorgunluğu ile Başa Çıkmanın 8 Yolu

Karar yorgunluğu veya bir diğer adıyla ego tükenmesi özellikle pandemiden sonra hayatımızda sıklıkla duyduğumuz ve karşılatığımız bir durum haline geldi. Günlük yaşamlarımızda hepimiz birden fazla konuda birçok seçenekten birini seçmek durumunda kalıyoruz. Örneğin; işe giderken giyeceğimiz kıyafetten, öğlen ve akşam yemeğinde ne yiyeceğimize, hangi yoldan eve gideceğimize, marketten ne alacağımıza kadar karar vermemiz gereken birçok durum mevcut.

Siz de tatil sonrası şehir ve iş hayatına dönmüşken sürekli olarak karar verme durumunda kalmaktan yorgun düşüyor ve bununla nasıl başa çıkacağınızı bilmiyor musunuz? O zaman doğru yerdesiniz! Bu gün size karar yorgunluğundan, neden meydana geldiğinden ve nasıl üstesinden gelebileceğimizden bahsedeceğim.

Karar Yorgunluğu Nedir?

Ego tükenmesi olarak da adlandırılmaktadır. Sosyal psikolog Roy F. Baumeister1 tarafından ortaya çıkarılan karar yorgunluğu durumu, bir seçim yükünden kaynaklanan duygusal ve zihinsel gerginlik olarak tanımlanmaktadır.

Fark etmesi zor olan bu psikolojik olgu, kısacası kişi çok fazla karar verdikten sonra ortaya çıkan yorgunluk durumudur.

Karar Yorgunluğu ve Kararsızlık Arasında Fark Var mıdır?

Karar yorgunluğu ve kararsızlık farklı durumlardır. Karar yorgunluğu, çok sayıda karar aldıktan sonra meydan gelen zihin yorgunluğuyken; kararsızlık genellikle düşük özgüvenden kaynaklanan, kronik karar verememekten kaynaklanan bir karakter özelliği olabilir.2 Kararsızlık en başından beri belliyken, karar yorgunluğu belirli bir süreden sonra ortaya çıkmaktadır.

Alışkanlık olarak kararsız olan birisi genellikle yanlış karar vermekten korkmaktadır ve devam eden karar vermekten kaçınmaları genellikle rutin olarak ertelemeye yol açmaktadır. Hem karar yorgunluğundan hem de kararsızlıktan kurtulmak mümkündür. Ancak, karar yorgunluğu kendini birkaç saat ila birkaç gün arasında otomatik olarak düzeltebilirken, kararsızlıktan kurtulmak daha uzun ve önemli ölçüde daha fazla çaba gerektirmektedir.

karar yorgunluğu işaretleri
Karar Yorgunluğunun İşaretleri

Karar Yorgunluğunun İşaretleri

Karar yorgunluğunu tespit edebilmek kolay olmasa da bazı işaretleri bulunmaktadır. Bunlar;

  • Erteleme
  • Yorgunluk
  • Hatırlamama (Beyin sisi)
  • Karar vermekten kaçınma
  • Sinirli olma hali
  • Artan kaygı
  • Baş ağrısı
  • Depresyon
  • Odaklanamama
  • Bunalmış ve muhtemelen umutsuz hissetmek
  • Karar vermek için çok zaman harcamak
  • Yorgunluk, kötü uyku, baş ağrısı ve mide rahatsızlığı gibi fiziksel belirtiler
  • Sonunda yapılan herhangi bir seçimden memnuniyetsizlik duygusu

Karar Yorgunluğuyla Başa Çıkma Yöntemleri

Eğer yukarıda sıraladığım maddelerden birkaçı sizde mevcutsa siz de karar yorgunluğu yaşıyor olabilirsiniz. Tabi ki bundan kurtulmanın yolları mevcut. Bu konuda bir profesyonelden destek alabileceğiniz gibi kendi kendinize uygulayabileceğiniz yöntemler sayesinde karar yorgunluğundan kurtulabilirsiniz.

1.Önemli kararlara öncelik tanıyın

Verilen her bir karar enerjimizi tüketmektedir. Bu nedenle de gün sonuna doğru verdiğimiz kararların yanlış olma olasılığı yüksektir. Gün sonunda verebileceğiniz önemli kararların sonuçlarından pişmanlık duymaktansa onları günün ilk saatlerine alabilirsiniz.

İster zorlu bir telefon görüşmesi, ister zorlu bir proje veya başka bir zor görev olsun, günün erken saatlerinde önemli kararlar almak, bu seçimlerle karşı karşıya kalırken karar yorgunluğunu önlemeye yardımcı olabilir.

2.Dikkat dağıtıcıları ortadan kaldırın

Cep telefonuna bakmak, sosyal medyada gezinmek, televizyona bakmak, sosyal platformlarda dizi izlemek dikkat dağıtıcı unsurlardır. Bu durum günün ilerleyen saatlerinde yapılacak işler için irade tüketebilir. Dikkat dağıtıcı unsurları ortadan kaldırmak, kişinin bu yorgunluğu azaltmasına ve eldeki görevlerle meşgul olmasına yardımcı olabilir.

3.Yemeklerinizi planlayın

Küçük olduğunu düşündüğümüz kararlar vermek gün sonunda bizleri en çok yoran durumlardır. Ne yiyeceğimize karar vermek de bunlardan biridir. Karar yorgunluğunu en aza indirgemek için haftalık olarak yemek planı yapmak ve buna göre alış veriş listesi hazırlamak sizi büyük bir karar verme durumundan kurtaracaktır.

4.Gardrobunuzu sadeleştirin

Her gün ne giyeceğinizi düşünürken saatlerinizi harcıyoruz. Günün başında vermemiz gereken bu karar ise bizleri fazlasıyla yorgun düşürmekte. Mark Zuckerberg, Steve Jobs gibi büyük firmaların CEO’ları bu tür küçük kararlarla beyinlerini yormak yerine her gün aynı kıyafeti giyerek bu soruna kökten bir çözüm bulmuşlardır. Ancak ben her gün aynı kıyafeti giyemem diyenler için de bu karar durumunu minimize etmenin başka yöntemleri mevcut. Dilerseniz haftalık dilerseniz de bir gece önceden ertesi gün ne giyeceğinizi planlayabilir veya yatmadan kıyafetlerinizi hazırlayabilirsiniz. Sabah vermekten kurtulacağınız bu karar sayesinde gününüzü daha az stresle geçirebilirsiniz.

5.Mola verin

Günümüz çalışma koşulları çerçevesinde mola vermek olumsuz gibi görünse de zihinsel sağlığınız açısından oldukça faydalıdır. Çünkü fiziksel yorgunluk da karar yorgunluğunda rol oynayabilir. Bazı insanlar yorgun olduklarında daha kötü kararlar verebilirler.

6.Rutinlerinizi koruyun

Rutinler hayatınızı kolaylaştırmanın yanı sıra karar verme yorgunluğunuzu da azaltacaktır. alış veriş listeniz, uyku saatiniz, haftanın hangi günleri spora gideceğiniz gibi konularda rutin sahibi olmanız gününüzü mümkün olan en az kararı vererek geçirmenizi sağlamaktadır.

Rutinlerin hayatımıza sağladıüı katkılarla ilgili hazırlamış olduğum yazıya buradan ulaşabilirsiniz.

7.İyi kararlarınızı kutlayın

Kulağa garip gelebilir ama gün içerisinde küçük de olsa verdiğimiz iyi kararlardan dolayı kendimizi kutlamamız önemlidir. Bu sayede öz şefkatinizi artırarak yola devam etme motivasyonuna katkıda bulunmuş olursunuz.

Bu kutlamalar için kendinize küçük ödüller verebilirsiniz. Örneğin; eve 15 dk erken dönebilirsiniz veya hemen mutfağa koşmaktansa güzel bir kahve molası verebilirsiniz.

8.Öz bakımınıza özen gösterin

Gün içerisinde verdiğiniz iyi kötü kararlar nedeniyle stresli bir şekilde yatağa girdiğinizde uyku kalitenizi de düşürürsünüz. Bu durum da silsile halinde sürer gider. Siz uyku kalitenize ve kendinize özen gösterdiğinizide (düzenli uyku uyuduğunuzda ve sağlıklı beslendiğinizde) karar verme yorgunluğunun stresinden arınmış, nitelikli karar verebilen bir bireye dönüşeceksiniz.

Hayatınzı kolaylaştırmak sizin elinizde. Her gün verdiğiniz kararları minimalize ederek, alışkanlık ve rutinlerinizi bu yönde değiştirerek daha huzurlu bir yaşam sürebilirsiniz. Dilerseniz bu süreçte profesyonel bir destek de alabilirsiniz.

Kaynaklar

www.healthline.com/health/decision-fatigue#takeaway

www.medicalnewstoday.com/articles/decision-fatigue#risk-factors

www.washingtonpost.com/lifestyle/wellness/too-many-choices-decision-fatigue

www.realsimple.com/health/mind-mood/decision-fatigue

Kişisel gelişim, enerji, meditasyon ve daha fazlasıyla ilgili hazırlamış olduğum videolara buradan ulaşabilirsiniz.

Danışmanlık ve Eğitimlerim hakkında bilgi almak için benimle irtibata geçebilirsiniz.

İletişim Formu – Whatsapp – Telefon ile Arama

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir